In hoeverre voel je je als opleider, werkplekbegeleider of andere betrokkene eigenaar van de kwaliteit van Samen Opleiden? En waar blijkt dat uit? Omdat dit eigenaarschap in een kwaliteitscultuur een belangrijke rol speelt, is er een instrument ontwikkeld dat de dialoog hierover ondersteunt en het eigenaarschap van betrokkenen versterkt. Nicolle van Geenen, programmamanager opleidingsschool Qoers, is een van de ontwikkelaars.[1] Inzet van het instrument ‘Blik op Samen Opleiden’ is dat deelnemers reflecteren op hun eigen rol in relatie tot de kwaliteit van Samen Opleiden binnen het eigen partnerschap. Het instrument is ontwikkeld in het kader van het LOCK-project.
Voor Nicolle waren de begrippen ‘kwaliteit’ en kwaliteitscultuur’ eigenlijk containerbegrippen, vertelt ze. “Maar omdat kwaliteit als programmamanager natuurlijk een belangrijk thema is, heb ik mij voor het LOCK-traject opgegeven. Ik wilde meer grip krijgen op het begrip kwaliteitscultuur en ik had behoefte aan handvatten om zo’n cultuur binnen ons partnerschap te bewerkstelligen. Dankzij de waardevolle inbreng van de betrokken experts en het leren van elkaar in ons groepje, zijn deze wensen gaandeweg het LOCK-traject allebei vervuld.”
Het LOCK-groepje besloot zich te richten op de vraag hoe je ervoor kunt zorgen dat mensen die betrokken zijn bij Samen Opleiden zich vanuit hun eigen rol eigenaar voelen van de kwaliteit van Samen Opleiden. “Dat is heel belangrijk, omdat dat eigenaarschap in een kwaliteitscultuur voorwaardelijk is”, zegt Nicolle. “De tool die ons groepje heeft ontwikkeld kan daar aan bijdragen, onder meer doordat het bevordert dat er een gemeenschappelijk beeld ontstaat van de kwaliteit van Samen Opleiden en ieders rol daarin.”
De tool ‘Blik op Samen Opleiden’ bestaat uit een korte handleiding en kaartjes met vragen, die de dialoog over de eigen rol in Samen Opleiden sturing geven. Je beantwoordt een vraag steeds eerst vanuit je eigen perspectief, bijvoorbeeld: ‘Wat doe ik wat voor een ander (nog) niet zichtbaar is?’ Op de achterkant van het kaartje staat een bijbehorende vraag die een ander beantwoordt: ‘Wat zou jij wensen dat ik (meer) zou doen?’ Je kijkt dus vanuit je eigen perspectief én vanuit het perspectief van een ander.
“De tool is laagdrempelig en eenvoudig in te zetten, op ieder moment en vanuit iedere vraag in grote of in kleine groepen”, vertelt Nicolle. “Zo kun je de tool ‘horizontaal’ inzetten in gesprekken tussen mensen die dezelfde rol vervullen, bijvoorbeeld schoolopleiders, maar ook ‘verticaal’, in gesprekken tussen mensen in verschillende lagen of met verschillende rollen. Je kunt de tool gebruiken in relflectiebijeenkomsten maar bijvoorbeeld ook in een bijeenkomst over de toekomst van Samen Opleiden.”
De tool is door erkende en aspirant-partnerschappen te gebruiken, vertelt Nicolle. “Omdat alle partnerschappen aan de slag gaan met kwaliteitscultuur, waarborg 4 van het kwaliteitskader, wilden we een instrument ontwikkelen dat alle partnerschappen kunnen gebruiken. Gaandeweg realiseerde we ons dat partnerschappen behoefte hebben om de tool zo specifiek mogelijk te maken. Daarom hebben we een aanvulling in het instrument opgenomen, waarmee je door middel van aanscherping de dialoog kunt toespitsen op je eigen partnerschap.”
De hoop is dat partnerschappen zullen profiteren van het instrument en dat het zal bijdragen aan de kwaliteitscultuur van Samen Opleiden. Nicolle: “Er zijn proefsessies geweest en we zien dat instituuts- en schoolopleiders nu een breder beeld van kwaliteit hebben en dat mensen zich bewuster zijn geworden van het feit dat ze zelf invloed hebben op de kwaliteit.”
[1] ‘Blik op Samen Opleiden’ is ontwikkeld door Nicolle van Geenen (Opleidingsschool Qoers), Nienke van der Wouw (HAN), Suzanne Huisman (Avans/Samen Opleiden West-Brabant) en Régie Driessen (AOS Midden-Brabant, OMO).
Zo’n 70 professionals uit de wereld van het Samen Opleiden namen deel aan het LOCK-traject (2022-2023), georganiseerd door het Platform Samen Opleiden en Professionaliseren. Doel van dit traject was de kwaliteitscultuur in partnerschappen Samen Opleiden een impuls te geven. In de periodes tussen de vier plenaire bijeenkomsten in, werkten de deelnemers in groepjes aan een bepaald zelfgekozen vraagstuk. Ze deden dat onder meer door een product te ontwikkelen dat bijdraagt aan de oplossing van dat vraagstuk. De groepjes werden daarbij ondersteund door drie experts – Miranda Timmermans, Myrte Legemaate en Gonnie Niemeijer – die ook een bijdrage leverden aan de plenaire LOCK-bijeenkomsten. De groepjes hebben acht mooie producten opgeleverd, zodat ook andere partnerschappen kunnen profiteren van de opbrengsten van het LOCK-traject.
