GROW-tool | Sterk in onderwijsregio’s

De opleidingsinfrastructuur van Samen Opleiden krijgt steeds meer vorm binnen de Onderwijsregio. Deze tool helpt scholen, besturen en lerarenopleidingen om samen te verkennen hoe die kan bijdragen aan voldoende en goed toegeruste leraren voor de regio. Met de vier stappen van het GROW-model bespreek je wat je wilt bereiken (Goal), waar je nu staat (Reality), welke mogelijkheden er zijn (Options) en welke vervolgstappen je wilt zetten (Way Forward).

Je kunt de tool op twee manieren gebruiken: klik in de cirkel op een stap voor algemene vragen, of kies hieronder een van de vier kernthema’s. Die gaan over Samen Opleiden in de Onderwijsregio, de inrichting en organisatie ervan, de opleidingsinfrastructuur als basis voor ontwikkeling en innovatie, en de wendbaarheid ervan op een veranderende onderwijsarbeidsmarkt. Elk kernthema is uitgewerkt in vier subthema’s met een kernvraag, GROW-vragen en gesprekstips. Waar beschikbaar vind je ook informatie en praktijkvoorbeelden.

A. Regio

Samen Opleiden in de Onderwijsregio

Samen Opleiden in de Onderwijsregio vraagt om gezamenlijke verantwoordelijkheid voor het opleiden van leraren voor de hele regio. Hoe geven scholen, besturen en lerarenopleidingen daaraan invulling? En wat vraagt dat van kwaliteit, samenhang en governance? De vier subthema’s gaan over solidariteit, kwaliteit, de doorgaande lijn van opleiden, begeleiden en professionaliseren, en de positie van Samen Opleiden in de governance van de Onderwijsregio.

1. Solidair Samen Opleiden in de Onderwijsregio

Bij solidair Samen Opleiden nemen scholen, besturen en lerarenopleidingen gezamenlijk verantwoordelijkheid voor het opleiden van leraren voor de hele Onderwijsregio. Dit vraagt om samenwerking die verder gaat dan het belang van de eigen organisatie en gericht is op voldoende en goed opgeleide leraren voor alle scholen en leerlingen in de regio.

Kernvraag

Hoe draagt onze opleidingsinfrastructuur bij aan het Samen Opleiden van leraren voor de hele Onderwijsregio?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Wat willen we bereiken op het gebied van solidair Samen Opleiden in onze Onderwijsregio?
  • Reality: Hoe geven wij nu invulling aan onze gezamenlijke verantwoordelijkheid voor het Samen Opleiden van leraren voor de hele Onderwijsregio?
  • Options: Wat kunnen wij vanuit onze opleidingsinfrastructuur (nog meer) bijdragen aan het opleiden van leraren voor de hele Onderwijsregio en aan een aantrekkelijk regionaal loopbaanperspectief voor studenten? Wat is nodig om dit mogelijk te maken en om Samen Opleiden daadwerkelijk als een gezamenlijke regionale verantwoordelijkheid te ervaren?
  • Way forward: Welke afspraken of acties willen we in de komende 1,5 jaar realiseren?

Tips voor het gesprek

  • Houd het gezamenlijke doel centraal. Bespreek hoe de opleidingsinfrastructuur kan bijdragen aan voldoende en goed opgeleide leraren voor alle scholen en leerlingen in de Onderwijsregio, ook wanneer dit spanning oplevert met belangen van individuele partners.
  • Denk vanuit het perspectief van studenten en startende leraren. Verken hoe studenten kennis kunnen maken met verschillende scholen en onderwijscontexten binnen de regio en hoe een aantrekkelijk regionaal loopbaanperspectief kan worden versterkt.
  • Benut de regio als gezamenlijke leer- en arbeidsmarkt. Denk bijvoorbeeld aan regionale oriëntatiemogelijkheden, gezamenlijke informatievoorziening over vacatures en ontwikkelmogelijkheden of andere manieren om mobiliteit binnen de regio te stimuleren.
  • Onderzoek hoe partners elkaar kunnen versterken. Bespreek mogelijkheden voor het delen van expertise, opleidingscapaciteit, begeleiders of leeromgevingen binnen de opleidingsinfrastructuur en de Onderwijsregio.
  • Kijk vanuit het maatschappelijk belang. Verken wat solidariteit betekent voor de samenstelling van de opleidingsinfrastructuur, de positie van nieuwe partners en het opleiden van leraren voor de regio als geheel.
  • Bespreek de randvoorwaarden voor solidariteit. Denk bijvoorbeeld aan afspraken over financiering, inzet van capaciteit, eigenaarschap en gezamenlijke investeringen die bijdragen aan Samen Opleiden voor de hele Onderwijsregio.
2. Kwaliteit Samen Opleiden in de Onderwijsregio

Binnen de opleidingsinfrastructuur nemen scholen, besturen en lerarenopleidingen gezamenlijk verantwoordelijkheid voor het opleiden van goede leraren. Kwaliteit ontstaat niet alleen door afspraken en kwaliteitszorg, maar ook door een gedeeld beeld van goed opleiden, een rijk werkplekcurriculum en een cultuur van leren en verbeteren. Het Kwaliteitskader Samen Opleiden biedt hiervoor een gemeenschappelijke basis.

Kernvraag

Hoe draagt onze opleidingsinfrastructuur bij aan de kwaliteit van Samen Opleiden in de Onderwijsregio, nu en in de toekomst?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Wat willen we bereiken op het gebied van kwaliteit van Samen Opleiden in onze Onderwijsregio?
  • Reality: Hoe organiseren en borgen we de kwaliteit van Samen Opleiden momenteel? Wat gaat goed en waar zien we ontwikkelpunten?
  • Options: Welke mogelijkheden zien we om de kwaliteit van Samen Opleiden verder te versterken, van elkaar te leren en kennis breder te benutten binnen de Onderwijsregio?
  • Way Forward: Welke afspraken, verbeteracties of gezamenlijke investeringen willen we in de komende 1,5 jaar realiseren?

Tips voor het gesprek

  • Maak kwaliteit zichtbaar op verschillende niveaus. Bespreek hoe kwaliteit van Samen Opleiden op samenwerkings- en partnerniveau wordt gevolgd en ontwikkeld, hoe daarop wordt gestuurd en hoe deze informatie gezamenlijk kan worden benut voor kwaliteitsborging en gezamenlijke doorontwikkeling.
  • Gebruik het kwaliteitskader als gezamenlijke taal. Bespreek hoe het kwaliteitskader helpt om kwaliteitsinformatie, verantwoordelijkheden en kwaliteitsambities van partnerniveau tot regioniveau met elkaar te verbinden.
  • Maak verantwoordelijkheden expliciet. Onderzoek welke verantwoordelijkheid scholen, besturen, lerarenopleidingen, samenwerkingsconstructies (bijv. partnerschappen, clusters) en de Onderwijsregio hebben bij kwaliteitsontwikkeling, kwaliteitsborging en kwaliteitsverantwoording.
  • Benut verschillen als kracht. Verken welke expertise aanwezig is en hoe deze breder kan worden ingezet voor de ontwikkeling van Samen Opleiden in de Onderwijsregio.
  • Voer het gesprek over bewijs van kwaliteit. Verken welke signalen, data, evaluaties en ervaringen nodig zijn om er gezamenlijk op te kunnen vertrouwen dat de kwaliteit van Samen Opleiden in de Onderwijsregio op orde is en blijft.
  • Versterk het leren van elkaar. Maak gebruik van peer review, kwaliteitsdialogen, gezamenlijke scholing, onderzoek en kennisdeling om niet alleen kwaliteit te borgen, maar ook gezamenlijk verder te ontwikkelen.

Informatie en praktijkvoorbeelden

3. Samen Opleiden in een doorgaande lijn in de Onderwijsregio

In de opleidingsinfrastructuur werken scholen, besturen en lerarenopleidingen samen aan een doorgaande ontwikkelingslijn: van het opleiden van aanstaande leraren tot het begeleiden van starters en het professionaliseren van ervaren leraren. Een samenhangende infrastructuur ondersteunt leraren in iedere loopbaanfase, versterkt hun professionele ontwikkeling en draagt bij aan kwaliteit, behoud en duurzaam leraarschap in de Onderwijsregio.

Kernvraag

Hoe draagt onze opleidingsinfrastructuur bij aan een samenhangende doorgaande lijn van opleiden, begeleiden en professionaliseren in de Onderwijsregio?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Wat willen we bereiken met een doorgaande lijn van opleiden, begeleiden en professionaliseren in onze Onderwijsregio?
  • Reality: Hoe zijn opleiden, begeleiding van starters en professionalisering momenteel met elkaar verbonden? Wat werkt goed en waar zien we nog knelpunten of versnippering?
  • Options: Welke mogelijkheden zien we om leeromgevingen, begeleiding en ontwikkelmogelijkheden beter op elkaar af te stemmen en meer in samenhang te organiseren?
  • Way Forward: Welke gezamenlijke afspraken, prioriteiten of vervolgstappen willen we in de komende 1,5 jaar realiseren om de doorgaande lijn verder te versterken?

Tips voor het gesprek

  • Formuleer een gedeeld beeld van goed leraarschap. Bespreek welke kennis, vaardigheden en professionele houding belangrijk worden gevonden en hoe deze zichtbaar zijn in opleiden, begeleiden en professionaliseren.
  • Kijk naar de hele loopbaan. Verken hoe studenten, starters en ervaren leraren worden ondersteund in hun ontwikkeling en waar meer samenhang mogelijk is tussen de verschillende fasen.
  • Benut de kracht van de opleidingsinfrastructuur. Breng in beeld welke leeromgevingen, expertise, netwerken en begeleidingsvormen beschikbaar zijn en hoe deze breder kunnen worden ingezet binnen de Onderwijsregio.
  • Verbind opleiden aan behoud en ontwikkeling. Bespreek hoe begeleiding van starters, professionalisering en strategisch personeelsbeleid kunnen bijdragen aan duurzaam leraarschap en behoud van personeel.
  • Maak verantwoordelijkheden expliciet. Verken welke rollen scholen, besturen, lerarenopleidingen en de Onderwijsregio hebben bij het organiseren en borgen van de doorgaande lijn.
  • Leer van ervaringen en data. Onderzoek hoe feedback van studenten, starters en onderwijsprofessionals kan helpen om keuzes te maken en de kwaliteit van de doorgaande lijn verder te verbeteren.
4. Positie Samen Opleiden in de governance van de Onderwijsregio

Met de vorming van Onderwijsregio’s is Samen Opleiden nadrukkelijker gepositioneerd binnen een regionale context. Dit vraagt om heldere afspraken over besluitvorming, rollen, verantwoordelijkheden en afstemming. Een duidelijke positionering draagt bij aan een stabiele, toekomstbestendige en goed functionerende opleidingsinfrastructuur.

Kernvraag

Hoe positioneren we Samen Opleiden binnen de governance van de Onderwijsregio?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Welke positie en rol willen we dat Samen Opleiden inneemt binnen de Onderwijsregio?
  • Reality: Hoe zijn besluitvorming, verantwoordelijkheden en vertegenwoordiging rondom Samen Opleiden momenteel georganiseerd? Wat werkt goed en waar ervaren we onduidelijkheid of overlap?
  • Options: Welke governance-afspraken, overlegstructuren of vormen van samenwerking kunnen bijdragen aan een sterke positionering van Samen Opleiden binnen de Onderwijsregio?
  • Way Forward: Welke afspraken, rollen of werkwijzen willen we in de komende 1,5 jaar verder ontwikkelen of vastleggen?

Tips voor het gesprek

  • Maak duidelijke afspraken over besluitvorming. Bespreek welke besluiten binnen de opleidingsinfrastructuur worden genomen en welke op het niveau van de Onderwijsregio thuishoren. Verken of deze verdeling nog aansluit bij de huidige situatie en ambities.
  • Zorg voor een sterke vertegenwoordiging van Samen Opleiden. Bespreek hoe de stem van Samen Opleiden wordt meegenomen in regionale overleg- en besluitvormingsstructuren en of de huidige vertegenwoordiging voldoende is georganiseerd.
  • Verhelder rollen en verantwoordelijkheden. Onderzoek welke verantwoordelijkheden bij scholen, besturen, lerarenopleidingen, de opleidingsinfrastructuur en de Onderwijsregio liggen en waar meer duidelijkheid of afstemming nodig is.
  • Besteed aandacht aan samenwerking over regiogrenzen heen. Bespreek hoe afstemming wordt georganiseerd wanneer scholen, besturen of lerarenopleidingen actief zijn in meerdere Onderwijsregio’s.
  • Anticipeer op veranderingen in de samenwerking. Verken wat nieuwe partners, opting-in constructies of veranderende samenwerkingsvormen betekenen voor de governance van Samen Opleiden en de Onderwijsregio.
B. Inrichting

Inrichting en organisatie van Samen Opleiden

De inrichting van de opleidingsinfrastructuur bepaalt mede welke partners kunnen deelnemen, hoe de samenwerking wordt gefinancierd en hoe er ruimte is voor verschillende doelgroepen en onderwijscontexten. De vier subthema’s gaan over de inrichting in relatie tot de ambitie van 100% Samen Opleiden, financiën, flexibilisering en maatwerk, en gespecialiseerd onderwijs, praktijkonderwijs en vakscholen.

1. Inrichting van de opleidingsinfrastructuur en de 100%-Samen Opleiden-ambitie

De landelijke ambitie is om vóór 2030 alle studenten van lerarenopleidingen op te leiden via Samen Opleiden (100% Samen Opleiden). De infrastructuur Samen Opleiden speelt hierin een belangrijke rol: hoe zorgen scholen en lerarenopleidingen er sámen voor dat elke student in de Onderwijsregio profiteert van hoogwaardige opleiding, begeleiding en ondersteuning? Wat vraagt dit van de netwerkstructuur Samen Opleiden in de Onderwijsregio?

Kernvraag

Hoe richten we onze opleidingsinfrastructuur zo in dat de 100%-Samen Opleiden-ambitie in onze Onderwijsregio gerealiseerd kan worden?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Wat betekent de 100%-Samen Opleiden-ambitie concreet voor onze Onderwijsregio en wanneer zijn we daarin succesvol?
  • Reality: In hoeverre zijn we momenteel op weg naar 100% Samen Opleiden? Welke doelgroepen, scholen, schoolbesturen en opleidingen zijn al aangesloten en waar zitten nog de grootste opgaven?
  • Options: Welke keuzes in de inrichting van de opleidingsinfrastructuur kunnen ons helpen om de 100%-Samen Opleiden-ambitie te realiseren? Denk bijvoorbeeld aan uitbreiding van het netwerk, kern-schilconstructies, samenwerking tussen partnerschappen, nieuwe doelgroepen of andere vormen van organisatie.
  • Way Forward: Welke concrete afspraken, prioriteiten en acties willen we in de komende 1,5 jaar realiseren om aantoonbaar dichter bij 100% Samen Opleiden te komen?

Tips voor het gesprek

  • Maak de 100%-Samen Opleiden-ambitie concreet voor de eigen Onderwijsregio. Bespreek wat deze ambitie betekent voor verschillende doelgroepen, zoals studenten in de initiële opleiding, zij-instromers, studenten in andere opleidingsvarianten en studenten van instituten buiten de Onderwijsregio.
  • Gebruik actuele gegevens als basis voor het gesprek. Denk bijvoorbeeld aan aantallen studenten, het aandeel studenten dat al via Samen Opleiden wordt opgeleid, beschikbare opleidingsplaatsen, opleidingsvarianten en ontwikkelingen in instroom en capaciteit.
  • Voer in de Onderwijsregio het gesprek over de aansluitingsstrategie. Er zijn allerlei varianten mogelijk om meer scholen en opleidingen aan te laten sluiten bij het Samen Opleiden in de Onderwijsregio(‘s), bijvoorbeeld: bij welk partnerschap en in welk construct (bijvoorbeeld kern-schil)? Maak het niet te ingewikkeld en houd oog voor de kwaliteit en uitvoerbaarheid van Samen Opleiden.
  • Houd kwaliteit en uitvoerbaarheid centraal. Voorkom dat uitbreiding vooral organisatorisch wordt benaderd; bespreek ook wat nodig is voor goede begeleiding, professionalisering, afstemming en kwaliteitsborging.
  • Kijk naar de samenhang met bredere regionale ambities. Verbind de inrichting van de opleidingsinfrastructuur aan vraagstukken zoals tekortvakken, zij-instroom, regionale spreiding van opleidingsplaatsen en het opleiden voor de hele Onderwijsregio.
  • Maak afspraken over rollen, verantwoordelijkheden en vervolgstappen. Bespreek wie welke bijdrage levert aan uitbreiding, aansluiting, begeleiding, financiering en monitoring.

Informatie en praktijkvoorbeelden

2. Financiën Samen Opleiden

Een transparante en toekomstbestendige financiering is essentieel voor het Samen Opleiden binnen de Onderwijsregio. De landelijke kaders voor de Onderwijsregio’s bieden ruimte voor inzet op Samen Opleiden, maar vragen om goede afstemming. Denk hierbij aan duidelijke afspraken over inzet van middelen, verdeling van verantwoordelijkheden en structurele bekostiging van begeleiding en coördinatie. Ook stagevergoedingen verdienen expliciete aandacht. Heldere financiële afspraken bevorderen continuïteit van het Samen Opleiden, solidariteit en een eerlijke verdeling van lasten.

Kernvraag

Hoe organiseren we de financiering van Samen Opleiden zo dat deze bijdraagt aan een transparante, solidaire en toekomstbestendige opleidingsinfrastructuur in de Onderwijsregio?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Wat willen we bereiken op het gebied van financiering van Samen Opleiden binnen onze Onderwijsregio? Wat verstaan we onder een transparante, solidaire en toekomstbestendige financiële inrichting?
  • Reality: Hoe zijn financiering, inzet van middelen en financiële verantwoordelijkheden momenteel georganiseerd? Wat gaat goed, waar ervaren we knelpunten en waar ontbreken nog afspraken of duidelijkheid?
  • Options: Welke mogelijkheden zien we om de financiële basis van Samen Opleiden verder te versterken? Hoe kunnen wij vanuit onze opleidingsinfrastructuur bijdragen aan de ontwikkeling van regionaal financieel beleid dat de ambitie van 100% Samen Opleiden ondersteunt?
  • Way Forward: Welke afspraken, financiële kaders of vervolgstappen willen we in de komende 1,5 jaar realiseren om de financiering van Samen Opleiden verder te verduurzamen?

Tips voor het gesprek

  • Maak gezamenlijke, schriftelijke afspraken over inzet van middelen en borging van de financiën voor het Samen Opleiden via de Onderwijsregio. Leg vast hoe middelen voor Samen Opleiden worden verdeeld over partners (bijvoorbeeld voor begeleiding, coördinatie, professionalisering en overhead) en wat nodig is aan cofinanciering/eigen investeringen vanuit de partners (scholen en instituten).
  • Stem financiële afspraken af met de bredere Onderwijsregio. Zorg voor transparantie en afstemming tussen het financiële beleid van het Samen Opleiden en dat van de Onderwijsregio.
  • Reserveer structureel middelen voor de inzet van opleiders en begeleiders, professionalisering, coördinatie en kwaliteitsontwikkeling. Bespreek hoe deze onderdelen duurzaam kunnen worden bekostigd.
  • Evalueer periodiek de inzet en effecten van financiële middelen. Gebruik deze informatie om keuzes te maken over uitbreiding, verduurzaming en doorontwikkeling van Samen Opleiden.
3. Flexibilisering en maatwerk in Samen Opleiden

Binnen de opleidingsinfrastructuur van de Onderwijsregio’s groeit de behoefte aan flexibiliteit en maatwerk in het Samen Opleiden. Scholen, besturen en lerarenopleidingen werken samen om niet alleen reguliere studenten, maar ook zij-instromers en andere nieuwe doelgroepen optimaal te begeleiden en op te leiden. Dit vraagt om een wendbare infrastructuur waarin ruimte is voor verschillende leer- en opleidingsroutes, maatwerk in begeleiding en nieuwe vormen van samenwerking. Door in te spelen op de diverse achtergronden en behoeften van aankomende leraren, kan de opleidingsinfrastructuur bijdragen aan een inclusieve en toekomstbestendige onderwijsarbeidsmarkt in de regio.

Kernvraag

Hoe kan onze opleidingsinfrastructuur bijdragen aan flexibel, kwalitatief en toekomstbestendig Samen Opleiden voor verschillende doelgroepen in de Onderwijsregio?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Wat willen we bereiken op het gebied van flexibilisering en maatwerk binnen Samen Opleiden in onze Onderwijsregio?
  • Reality: In hoeverre sluiten onze huidige opleidingsroutes, begeleiding en voorzieningen aan bij de behoeften van reguliere studenten, zij-instromers en andere doelgroepen?
  • Options: Welke mogelijkheden zien we om vanuit onze opleidingsinfrastructuur meer flexibiliteit en maatwerk in het Samen Opleiden te organiseren voor verschillende doelgroepen in de Onderwijsregio?
  • Way Forward: Welke afspraken, prioriteiten en acties willen we in de komende 1,5 jaar realiseren om flexibilisering en maatwerk verder te versterken?

Tips voor het gesprek

  • Stem het opleidingsaanbod in de Onderwijsregio af op de uiteenlopende behoeften van reguliere studenten, zij-instromers en andere nieuwe doelgroepen, zodat iedereen een passend leertraject kan volgen.
  • Benut de kracht van de opleidingsinfrastructuur. Verken hoe bestaande expertise, opleidingsroutes en begeleidingscapaciteit breder kunnen worden ingezet binnen de Onderwijsregio.
  • Voer het gesprek over flexibiliteit en kwaliteit. Bespreek welke ruimte er is voor maatwerk en welke randvoorwaarden nodig zijn om de kwaliteit van Samen Opleiden te waarborgen.
  • Verbind waar mogelijk flexibilisering aan regionale opgaven. Denk bijvoorbeeld aan personeelstekorten, zij-instroom, tekortvakken, inclusie en de ambitie van 100% Samen Opleiden.
  • Kijk vanuit een regionaal perspectief. Bespreek hoe de opleidingsinfrastructuur kan bijdragen aan het opleiden van verschillende doelgroepen voor de hele Onderwijsregio, ook wanneer dit samenwerking en gezamenlijke investeringen vraagt.
4. Gespecialiseerd onderwijs, praktijkonderwijs en vakscholen in Samen Opleiden

Binnen de opleidingsinfrastructuur van de Onderwijsregio nemen gespecialiseerd onderwijs, praktijkonderwijs en vakscholen een belangrijke positie in. Deze onderwijscontexten bieden studenten unieke leerervaringen en dragen bij aan het ontwikkelen van brede pedagogische en didactische vaardigheden. Daarnaast beschikken zij over waardevolle expertise op het gebied van diversiteit, maatwerk, inclusie, begeleiding en praktijkgericht leren. Een sterke positie van deze sectoren binnen Samen Opleiden vergroot de kwaliteit en diversiteit van leeromgevingen voor studenten en vraagt om bewuste samenwerking, zichtbaarheid en een passende plek binnen de regionale opleidingsinfrastructuur.

Kernvraag

Hoe benutten we de kracht van gespecialiseerd onderwijs, praktijkonderwijs en vakscholen in het Samen Opleiden van kwalitatief sterke en breed toegeruste leraren voor de Onderwijsregio?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Wat willen we dat studenten leren en ervaren door gespecialiseerd onderwijs, praktijkonderwijs en vakscholen een positie te geven binnen Samen Opleiden in onze Onderwijsregio?
  • Reality: Hoe zijn gespecialiseerd onderwijs, praktijkonderwijs en vakscholen momenteel betrokken bij Samen Opleiden en wat gaat daarin goed of vraagt nog ontwikkeling?
  • Options: Welke mogelijkheden zien we om de expertise en leeromgevingen van gespecialiseerd onderwijs, praktijkonderwijs en vakscholen sterker te benutten voor het opleiden van leraren die zijn toegerust voor de diversiteit en complexiteit van het onderwijs in onze Onderwijsregio?
  • Way Forward: Welke afspraken, prioriteiten en acties willen we in de komende 1,5 jaar realiseren om de bijdrage van gespecialiseerd onderwijs, praktijkonderwijs en vakscholen aan de kwaliteit van opgeleide leraren verder te versterken?

Tips voor het gesprek

  • Bijdrage aan competenties. Verken welke bijdrage gespecialiseerd onderwijs, praktijkonderwijs en vakscholen kunnen leveren aan het ontwikkelen van pedagogische, didactische en inclusieve competenties.
  • Expertise zichtbaar maken. Maak zichtbaar welke expertise, leeromgevingen en begeleidingsmogelijkheden deze sectoren bieden en hoe studenten hiervan kunnen profiteren.
  • Samenwerking en kennisdeling. Stimuleer samenwerking en kennisdeling tussen reguliere scholen, gespecialiseerd onderwijs, praktijkonderwijs, vakscholen en lerarenopleidingen.
  • Regionale opgaven. Verbind het gesprek aan regionale opgaven zoals inclusie, kansengelijkheid, personeelstekorten en de ambitie van 100% Samen Opleiden.
  • Randvoorwaarden. Bespreek welke randvoorwaarden nodig zijn om deze expertise structureel te benutten binnen de opleidingsinfrastructuur.
C. Innovatie

Infrastructuur Samen Opleiden als vliegwiel voor ontwikkeling en innovatie in de Onderwijsregio

De opleidingsinfrastructuur kan bijdragen aan inhoudelijke ontwikkeling en innovatie in de Onderwijsregio. De vier subthema’s richten zich op een onderzoekende en lerende cultuur en evidence-informed werken, inclusie en kansengelijkheid, basisvaardigheden en curriculumkeuzes, en innovatief opleiden en slim organiseren..

1. Onderzoekende en lerende cultuur, evidence-informed werken en Samen Opleiden

Een onderzoekende cultuur en evidence-informed werken vormen een belangrijke basis voor de kwaliteit en doorontwikkeling van het Samen Opleiden. Door samen te leren, kennis te ontwikkelen, onderzoek te benutten en ervaringen systematisch te delen, wordt de verbinding tussen theorie en praktijk versterkt. De opleidingsinfrastructuur kan hiermee niet alleen bijdragen aan beter opleiden van leraren, maar ook aan innovatie, kwaliteitsverbetering en een lerende Onderwijsregio.

Kernvraag

Hoe kan onze opleidingsinfrastructuur bijdragen aan een onderzoekende en lerende cultuur die de kwaliteit van leraren en het onderwijs in de Onderwijsregio versterkt?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Wat willen we bereiken op het gebied van onderzoekend en evidence-informed werken binnen Samen Opleiden in onze Onderwijsregio?
  • Reality: Hoe dragen onze huidige werkwijzen, expertise en samenwerkingsvormen bij aan een onderzoekende en lerende cultuur binnen de opleidingsinfrastructuur?
  • Options: Welke mogelijkheden zien we om onderzoek, kennisdeling en evidence-informed werken sterker in te zetten voor de kwaliteit van opgeleide leraren en de ontwikkeling van de Onderwijsregio?
  • Way Forward: Welke afspraken, prioriteiten en acties willen we in de komende 1,5 jaar realiseren om een onderzoekende en lerende cultuur verder te versterken?

Tips voor het gesprek

  • Onderzoeksexpertise zichtbaar maken. Maak zichtbaar welke onderzoeksexpertise, netwerken en kennisbronnen aanwezig zijn binnen de opleidingsinfrastructuur en hoe deze regionaal benut kunnen worden.
  • Kennisdeling en leren van elkaar. Bevorder kennisdeling en leren van elkaar. Organiseer bijvoorbeeld gezamenlijke leernetwerken, intervisiebijeenkomsten en onderzoeksprojecten waarin partners kennis en ervaringen uitwisselen en samen werken aan onderwijsverbetering.
  • Studenten betrekken bij onderzoek. Betrek studenten actief bij praktijkonderzoek en innovatieprojecten, zodat zij leren om kritisch te kijken naar hun eigen handelen en het effect daarvan op leerlingen.
  • Cultuur van delen en experimenteren. Zorg voor een cultuur waarin het delen van successen én leerpunten vanzelfsprekend is, en waarin ruimte is voor experimenteren en vernieuwen.
  • Samenwerking met kennisinstellingen. Werk samen met de kennisinstellingen om evidence-informed werken verder te versterken en te borgen binnen de Onderwijsregio.
  • Regionale opgaven. Verbind onderzoek en kennisontwikkeling aan regionale opgaven en ambities binnen de Onderwijsregio.
2. Inclusie en kansengelijkheid in Samen Opleiden

Kansengelijkheid en inclusie zijn belangrijke thema’s in het onderwijs en de samenleving. Samen Opleiden biedt een krachtige omgeving om toekomstige leraren voor te bereiden op het werken met diverse leerlingen, collega’s, onderwijsbehoeften en perspectieven. Tegelijkertijd vraagt dit om een opleidingsinfrastructuur waarin alle studenten zich welkom, veilig en ondersteund voelen. Door inclusie en kansengelijkheid bewust onderdeel te maken van het Samen Opleiden, kunnen scholen en lerarenopleidingen bijdragen aan het opleiden van leraren die toegerust zijn om gelijke kansen voor alle leerlingen te bevorderen.

Kernvraag

Hoe kan onze opleidingsinfrastructuur bijdragen aan het opleiden van leraren die inclusie en kansengelijkheid in de Onderwijsregio versterken?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Wat willen we bereiken op het gebied van inclusie en kansengelijkheid binnen Samen Opleiden in onze Onderwijsregio?
  • Reality: In hoeverre draagt onze huidige opleidingsinfrastructuur bij aan het opleiden en begeleiden van leraren die zijn toegerust om te werken in een diverse en inclusieve onderwijsomgeving?
  • Options: Welke mogelijkheden zien we om inclusie en kansengelijkheid sterker te verankeren in de leeromgevingen, begeleiding en opleidingspraktijk binnen de Onderwijsregio?
  • Way Forward: Welke afspraken, prioriteiten en acties willen we in de komende 1,5 jaar realiseren om inclusie en kansengelijkheid binnen Samen Opleiden verder te versterken?

Tips voor het gesprek

  • Begin klein en praktisch en bouw van daaruit verder. Kijk welke kleine stappen kunnen worden gezet om kansengelijkheid en inclusie te versterken in het Samen Opleiden (bijvoorbeeld plaatsingsbeleid, aandacht voor kansengelijkheid en discriminatie in professionalisering, afspraken ter voorkoming van stagediscriminatie).
  • Kijk naar de ervaringen van studenten. Ga bijvoorbeeld in gesprek met studenten of zij zich voldoende welkom, veilig en ondersteund voelen binnen de opleidingsinfrastructuur.
  • Expertise benutten. Benut expertise binnen scholen, lerarenopleidingen en samenwerkingspartners op het gebied van inclusie, kansengelijkheid en passend onderwijs.
  • Kijk naar de samenwerkingsverbanden passend onderwijs. Met deze samenwerkingsverbanden kunnen waardevolle gesprekken worden gevoerd over het curriculum, de leeromgeving en de implicaties daarvan voor inclusie en kansengelijkheid in Samen Opleiden.

Informatie en praktijkvoorbeelden

3. Basisvaardigheden en keuzes in het curriculum

Het versterken van basisvaardigheden begint bij de opleiding en begeleiding van nieuwe leraren. Door basisvaardigheden als taal, rekenen en digitale geletterdheid nadrukkelijk onderdeel te maken van Samen Opleiden, ontwikkelen studenten de kennis en vaardigheden om deze effectief in hun onderwijspraktijk toe te passen. De opleidingsinfrastructuur biedt kansen om expertise, leeromgevingen en ervaringen te bundelen, zodat toekomstige leraren goed zijn toegerust om bij te dragen aan de onderwijsopgaven in de Onderwijsregio.

Kernvraag

Hoe kan onze opleidingsinfrastructuur bijdragen aan het opleiden van leraren die basisvaardigheden effectief kunnen versterken in het onderwijs van de Onderwijsregio?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Wat willen we bereiken op het gebied van basisvaardigheden binnen het Samen Opleiden in onze Onderwijsregio?
  • Reality: In hoeverre wordt momenteel expliciet aandacht besteed aan basisvaardigheden in het Samen Opleiden en hoe bereidt dit studenten voor op de onderwijspraktijk?
  • Options: Welke mogelijkheden zien we om vanuit onze opleidingsinfrastructuur de aandacht voor basisvaardigheden te versterken en expertise hierover breder te benutten binnen de Onderwijsregio?
  • Way Forward: Welke afspraken, prioriteiten en acties willen we in de komende 1,5 jaar realiseren om de bijdrage van Samen Opleiden aan basisvaardigheden verder te versterken?

Tips voor het gesprek

  • Aansluiten bij ambities. Ga na wat de ambities zijn van de betrokken scholen en besturen op het gebied van basisvaardigheden, en stem het opleidingsaanbod en de professionaliseringsactiviteiten hierop af.
  • Expertise zichtbaar maken. Maak zichtbaar welke expertise, leeromgevingen en initiatieven rondom basisvaardigheden aanwezig zijn binnen de Onderwijsregio en hoe deze breder benut kunnen worden.
  • Oefenen in de praktijk. Stimuleer dat aankomende leraren tijdens hun stages en werkplekleren actief oefenen met het onderwijzen van basisvaardigheden in verschillende onderwijscontexten.
  • Gezamenlijke scholing. Organiseer gezamenlijke scholings- en professionaliseringsactiviteiten voor opleiders, mentoren/werkplekbegeleiders en studenten gericht op het versterken van basisvaardigheden.
  • Monitoren en bespreken. Monitor en bespreek regelmatig de ontwikkeling van basisvaardigheden bij studenten en leerlingen, en gebruik deze inzichten om het opleidingsaanbod verder te verbeteren.
  • Doorgaande lijn. Zorg voor een doorgaande lijn tussen opleiding, begeleiding en de dagelijkse onderwijspraktijk, zodat basisvaardigheden blijvend aandacht krijgen in de ontwikkeling van (startende) leraren.
4. Innovatief opleiden en slim organiseren in de Onderwijsregio

De infrastructuur van Samen Opleiden kan een krachtige basis vormen voor innovatie en vernieuwing binnen de Onderwijsregio. Door de structurele samenwerking tussen scholen, besturen en lerarenopleidingen ontstaat een netwerk waarin kennis, ervaring en expertise worden gedeeld. Dit maakt het mogelijk om flexibel in te spelen op actuele ontwikkelingen, nieuwe onderwijsbehoeften en regionale uitdagingen. Denk bijvoorbeeld aan het experimenteren met een andere inzet van studenten en onderwijsprofessionals, het delen van opleidingscapaciteit en de inzet van innovatieve leeromgevingen.

Kernvraag

Hoe kan onze opleidingsinfrastructuur bijdragen aan innovatief opleiden en slim organiseren ten behoeve van de kwaliteit en toekomstbestendigheid van (Samen Opleiden in) de Onderwijsregio?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Wat willen we bereiken met innovatief opleiden en anders/slim organiseren binnen het Samen Opleiden in onze Onderwijsregio?
  • Reality: Welke innovatieve werkwijzen, opleidingsvormen en samenwerkingsconstructies zetten we momenteel al in en welke meerwaarde leveren deze op voor studenten, scholen, opleidingen en de Onderwijsregio?
  • Options: Welke mogelijkheden zien we om onze opleidingsinfrastructuur sterker te benutten voor het delen van kennis, ervaring en expertise, het ontwikkelen van nieuwe leeromgevingen en het slimmer organiseren van het Samen Opleiden?
  • Way Forward: Welke innovaties, experimenten of gezamenlijke afspraken willen we in de komende 1,5 jaar realiseren om de kwaliteit, toegankelijkheid en toekomstbestendigheid van Samen Opleiden verder te versterken?

Tips voor het gesprek

  • Samen experimenteren. Stimuleer samenwerking tussen scholen, besturen en lerarenopleidingen om gezamenlijk te experimenteren met nieuwe opleidingsvormen en organisatieconcepten.
  • Delen en opschalen. Stimuleer het delen en opschalen van succesvolle pilots en praktijkvoorbeelden binnen de Onderwijsregio.
  • Ruimte voor vernieuwing. Zorg voor een cultuur waarin ruimte is voor vernieuwing, experimenteren en het nemen van gezamenlijke verantwoordelijkheid voor de kwaliteit van het opleiden.
  • Regionale opgaven. Maak expliciet welke regionale opgaven met innovatie ondersteund kunnen worden, zoals de 100%-Samen Opleiden-ambitie, personeelstekorten, zij-instroom of het delen van schaarse expertise.
D. Arbeidsmarkt

Wendbaar Samen Opleiden in een veranderende onderwijsarbeidsmarkt

Een veranderende onderwijsarbeidsmarkt vraagt om een wendbare opleidingsinfrastructuur. Denk aan schommelingen in instroom en opleidingscapaciteit en aan tekorten in specifieke vakken. De vier subthema’s gaan over wendbaarheid in structuren, tekortvakken, studiesucces en loopbaanoriëntatie, en inclusie en diversiteit in de onderwijsarbeidsmarkt.

4. Inclusie en diversiteit in de onderwijsarbeidsmarkt

Een diverse en inclusieve onderwijsarbeidsmarkt draagt bij aan de kwaliteit, aantrekkelijkheid en toegankelijkheid van het onderwijs. De opleidingsinfrastructuur van Samen Opleiden kan een belangrijke rol spelen in het aantrekken, begeleiden en behouden van een diverse groep studenten en startende leraren. Door bewust aandacht te besteden aan inclusie, gelijke kansen, studiesucces en behoud, kunnen scholen, besturen en lerarenopleidingen bijdragen aan een onderwijsarbeidsmarkt waarin talent optimaal tot zijn recht komt en waarin toekomstige leraren zijn toegerust om les te geven in een diverse samenleving.

Kernvraag

Wat willen we bereiken op het gebied van inclusie en diversiteit, zodat de toekomstige beroepsgroep beter aansluit bij de diversiteit van leerlingen, scholen en de regio?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Wat willen we bereiken op het gebied van inclusie, diversiteit, studiesucces en behoud binnen Samen Opleiden in onze Onderwijsregio?
  • Reality: In hoeverre weerspiegelen de huidige instroom, begeleiding, doorstroom en uitstroom van studenten en startende leraren de diversiteit van de regio? Wat gaat goed en waar zien we nog belemmeringen of ongelijkheid?
  • Options: Welke mogelijkheden zien we om vanuit onze opleidingsinfrastructuur inclusie en diversiteit te versterken, studiesucces te bevorderen en het behoud van studenten en startende leraren te vergroten? Denk bijvoorbeeld aan plaatsingsbeleid, begeleiding, professionalisering, sociale veiligheid en het benutten van diverse rolmodellen en perspectieven.
  • Way Forward: Welke afspraken, prioriteiten en acties willen we in de komende 1,5 jaar realiseren om inclusie, diversiteit, studiesucces en behoud binnen Samen Opleiden verder te versterken?

Tips voor het gesprek

  • Verschillen in beeld brengen. Breng in beeld hoe de instroom, doorstroom, het studiesucces en het behoud van studenten en startende leraren eruitzien vanuit een diversiteitsperspectief en bespreek welke verschillen zichtbaar zijn.
  • Ervaringen van studenten en starters. Ga in gesprek met studenten en starters over hun ervaringen met inclusie, sociale veiligheid, begeleiding en kansen binnen de opleidingsinfrastructuur.
  • Gelijke kansen. Besteed aandacht aan gelijke kansen bij werving, selectie, plaatsing en begeleiding van studenten.
  • Expertise delen. Verken hoe expertise op het gebied van inclusie, diversiteit, kansengelijkheid en sociale veiligheid beter kan worden gedeeld binnen de Onderwijsregio.
  • Rollen expliciet maken. Maak expliciet welke rol scholen, besturen, lerarenopleidingen en de Onderwijsregio hebben bij het creëren van een inclusieve leer- en werkomgeving.
  • Regionale opgaven. Verbind het gesprek aan regionale opgaven zoals het aantrekken van nieuwe doelgroepen, het vergroten van studiesucces, het voorkomen van uitval en het behouden van talent voor de onderwijsarbeidsmarkt.

Informatie en praktijkvoorbeelden

3. Studiesucces, loopbaanoriëntatie en aanpak langstuderen

Het bevorderen van studiesucces, het voorkomen van langstuderen en het ondersteunen van studenten bij hun loopbaanoriëntatie zijn belangrijke opgaven binnen het Samen Opleiden. De opleidingsinfrastructuur biedt kansen om studenten gedurende hun opleiding gericht te begeleiden, tijdig knelpunten te signaleren en hen kennis te laten maken met verschillende loopbaanmogelijkheden binnen het onderwijs. Door als scholen, besturen en lerarenopleidingen hierin gezamenlijk op te trekken, kan worden bijgedragen aan studiesucces, duurzame instroom en behoud van goed opgeleide leraren voor de Onderwijsregio.

Kernvraag

Hoe kan onze opleidingsinfrastructuur bijdragen aan studiesucces, loopbaanoriëntatie en het beperken van langstuderen binnen de Onderwijsregio?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Wat willen we bereiken op het gebied van studiesucces, zodat meer studenten uitgroeien tot goed voorbereide en duurzaam inzetbare leraren voor de Onderwijsregio?
  • Reality: Hoe ondersteunen we studenten momenteel bij hun studievoortgang, professionele ontwikkeling en loopbaanoriëntatie? Wat werkt goed en waar zien we risico’s op studievertraging, uitval of onvoldoende aansluiting op de onderwijsarbeidsmarkt?
  • Options: Welke mogelijkheden zien we om vanuit onze opleidingsinfrastructuur studiesucces te versterken, studenten beter te begeleiden in hun loopbaankeuzes en langstuderen te voorkomen? Denk bijvoorbeeld aan begeleiding, studeerbaarheid, verschillende leer- en loopbaanroutes, regionale oriëntatiemogelijkheden en samenwerking tussen scholen en lerarenopleidingen.
  • Way Forward: Welke afspraken, prioriteiten en acties willen we in de komende 1,5 jaar realiseren om studiesucces te vergroten, loopbaanoriëntatie te versterken en studievertraging te beperken?

Tips voor het gesprek

  • Studievoortgang monitoren. Monitor gezamenlijk de studievoortgang, studiesucces en uitval van studenten, zodat knelpunten vroegtijdig zichtbaar worden en passende ondersteuning kan worden geboden.
  • Studeerbaarheid borgen. Bespreek hoe studeerbaarheid geborgd kan worden, bijvoorbeeld bij de inzet van studenten als werknemer, zij-instromer of leraar in opleiding.
  • Kennismaken met de regio. Verken hoe studenten tijdens hun opleiding kennis kunnen maken met verschillende scholen, sectoren en loopbaanmogelijkheden binnen de Onderwijsregio.
  • Passende begeleiding. Onderzoek welke begeleiding, ondersteuning en flexibiliteit studenten nodig hebben om hun opleiding succesvol af te ronden.
  • Regionale opgaven. Verbind het gesprek aan regionale opgaven zoals behoud van studenten, startersbegeleiding, doorlopende ontwikkellijnen en duurzame inzetbaarheid van leraren.
  • Gezamenlijke verantwoordelijkheid. Maak afspraken over gezamenlijke verantwoordelijkheid van scholen, besturen en lerarenopleidingen bij het bevorderen van studiesucces en het voorkomen van onnodige studievertraging.
2. Samen Opleiden voor tekortvakken

Het lerarentekort in specifieke vakken vormt voor veel Onderwijsregio’s een grote uitdaging. Daarbij zijn tekorten vaak ongelijk verdeeld: sommige scholen en besturen ervaren veel grotere knelpunten dan andere. De opleidingsinfrastructuur van Samen Opleiden kan een belangrijke bijdrage leveren aan het opleiden, begeleiden en behouden van toekomstige leraren voor deze vakgebieden. Dit vraagt om samenwerking, solidariteit en de bereidheid om expertise, opleidingscapaciteit en begeleiding regionaal te organiseren en waar nodig te delen.

Kernvraag

Hoe kan onze opleidingsinfrastructuur bijdragen aan het opleiden van voldoende en goed toegeruste leraren voor tekortvakken (vo, mbo) in de Onderwijsregio?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Wat willen we bereiken op het gebied van Samen Opleiden voor tekortvakken binnen onze Onderwijsregio?
  • Reality: Hoe ziet de huidige situatie rondom tekortvakken eruit binnen onze Onderwijsregio? Welke vakgebieden, scholen of sectoren ervaren de grootste tekorten en hoe draagt onze opleidingsinfrastructuur momenteel bij aan deze opgave?
  • Options: Welke mogelijkheden zien we om meer én kwalitatief goed toegeruste leraren voor tekortvakken op te leiden en te behouden? Denk bijvoorbeeld aan het delen van expertise en capaciteit, regionale opleidingsroutes, vakgerichte samenwerking, hybride leeromgevingen of gezamenlijke begeleiding.
  • Way Forward: Welke afspraken, prioriteiten en acties willen we in de komende 1,5 jaar realiseren om vanuit Samen Opleiden een grotere bijdrage te leveren aan het terugdringen van tekorten in deze vakgebieden?

Tips voor het gesprek

  • Tekorten in beeld brengen. Breng gezamenlijk in beeld waar de grootste tekorten zitten en bespreek welke rol de opleidingsinfrastructuur kan spelen bij het opleiden van leraren voor deze vakken.
  • Expertise en capaciteit delen. Verken hoe scholen, besturen en lerarenopleidingen expertise, opleidingsplaatsen en begeleidingscapaciteit kunnen delen om studenten voor tekortvakken beter te ondersteunen.
  • Solidariteit. Bespreek hoe solidariteit vorm kan krijgen wanneer bepaalde scholen of besturen meer opleidingscapaciteit hebben dan andere, of wanneer de tekorten ongelijk verdeeld zijn binnen de Onderwijsregio.
  • Regionale opgaven. Verbind het gesprek aan bredere regionale opgaven zoals behoud van studenten en starters, zij-instroom, de 100%-Samen Opleiden-ambitie en een evenwichtige spreiding van opleidingsmogelijkheden.
  • Monitoring en gezamenlijke verantwoordelijkheid. Maak afspraken over monitoring, kennisdeling en gezamenlijke verantwoordelijkheid om de impact van inspanningen op tekortvakken zichtbaar te maken.
1. Wendbaarheid in structuren voor Samen Opleiden

De onderwijsarbeidsmarkt, studentenaantallen en regionale behoeften veranderen voortdurend. Dit vraagt om een opleidingsinfrastructuur die flexibel kan meebewegen met ontwikkelingen in instroom, vraag naar opleidingsplaatsen en beschikbare begeleidingscapaciteit. Een wendbare infrastructuur maakt het mogelijk om kwaliteit te behouden, kansen te benutten en tijdig in te spelen op nieuwe regionale opgaven. Door te investeren in een cultuur van flexibiliteit en gezamenlijke verantwoordelijkheid, kan samen worden gezorgd voor een toekomstbestendige en veerkrachtige opleidingsstructuur die aansluit bij de behoeften van besturen, scholen, lerarenopleidingen en studenten in de Onderwijsregio.

Kernvraag

Hoe organiseren we een wendbare opleidingsinfrastructuur die kan meebewegen met veranderingen in de onderwijsarbeidsmarkt?

Vragen per GROW-stap

  • Goal: Wat willen we bereiken op het gebied van wendbaarheid en flexibiliteit van onze opleidingsinfrastructuur binnen de Onderwijsregio?
  • Reality: In hoeverre zijn wij momenteel in staat om in te spelen op veranderingen in instroom, capaciteit en personeelsbehoeften zonder dat dit ten koste gaat van de kwaliteit van het opleiden en begeleiden? Wat gaat goed en waar lopen we tegen grenzen aan?
  • Options: Welke mogelijkheden zien we om onze opleidingsinfrastructuur flexibeler, toekomstbestendiger en beter schaalbaar te organiseren? Denk bijvoorbeeld aan het delen van capaciteit, regionale samenwerking, scenario-denken en innovatieve vormen van opleiden en begeleiden.
  • Way Forward: Welke afspraken, prioriteiten of acties willen we in de komende 1,5 jaar realiseren om de wendbaarheid van onze opleidingsinfrastructuur verder te versterken?

Tips voor het gesprek

  • Vooruitkijken. Kijk vooruit naar ontwikkelingen in studentinstroom, arbeidsmarkt, tekorten en personeelsbehoeften en bespreek wat deze betekenen voor de opleidingsinfrastructuur.
  • Werken met scenario’s. Werk met scenario’s voor groei, krimp en verschuivingen in opleidingsvraag, zodat tijdig kan worden geanticipeerd op veranderingen.
  • Flexibele inzet. Verken hoe opleidingsplaatsen, begeleidingscapaciteit, expertise en opleiders flexibeler kunnen worden ingezet binnen de Onderwijsregio.
  • Samenwerkingsafspraken. Bespreek welke samenwerkingsafspraken nodig zijn om schommelingen in instroom of capaciteit gezamenlijk op te vangen.
  • Experimenten en innovatie. Stimuleer experimenten en innovatieve werkwijzen die bijdragen aan meer wendbaarheid, zonder concessies te doen aan de kwaliteit van Samen Opleiden.
  • Kracht van de Onderwijsregio. Benut de kracht van de Onderwijsregio om ontwikkelingen gezamenlijk te monitoren, kennis te delen en waar nodig gezamenlijk op te trekken.